Agressiecurve

Afgelopen weekend liep het tussen supporters van FC Utrecht en FC Twente uit de hand.. het journaal besteedde er 10 minuten aan. Waarom laat we ze niet gewoon lekker matten? Dat hebben die jongens nodig. Er heerst een taboe op een robbertje vechten. Angela Crott schrijft in haar proefschrift waarop ze 21 dec aan de Radboud Universiteit gaat promoveren, dat er geen verschil zit in het gedrag van de jongens vroeger en nu maar dat we in de loop van de tijd anders tegen dat gedrag zijn gaan aankijken. Eerst noemden we het ‘baldadig’ als een jongen een ruitje ingooit, nu noemen we het ‘asociaal’.
In de klas heb je ook wel eens een iemand die uit z’n slof schiet. Wat is wijsheid? In ons boekje Knaplastig, lesgeven aan pubers het volgende beeld dat je kan helpen het moment te vinden waarop je in gesprek kan gaan.
dank aan Henno :)

Tweet

.

Lastige gedachtes

'Als de repressie hard is, breekt er oproer uit' stelt Henri Beunders vorige week in de opiniepagina van het NRC. Naar aanleiding van incidenten wordt hard geroepen om tucht en orde: 'een taakstraf op straat in herkenbare kleding' of 'een avondklok' voor de 10-jarige bloembollengooiers in Gouda. Naar aanleiding van de strandrellen in Hoek van Holland is er een groot onderzoek gedaan naar groepsgeweld en de oorzaken ervan. De onderzoekers konden de afgelopen 4 jaar nauwelijks iets vinden! Langer terugkijkend de geschiedenis in blijken alle vormen van onvoorspelbare geweldsuitbarstingen te wijten aan 'opgelegde rust door harde hand' en 'afgepakte pleziertjes'. De balans tussen plicht, moraal en vrijheid is zoek.

De extreme gevoeligheid over elke vorm van onaangepast gedrag begint zorgelijke vormen aan te nemen. Oorzaak van de paniek volgens Beunders terug te brengen tot de bedreiging die men voelt door grote golven van migratie en mobiliteit. Als je je bedreigd voelt probeer je een muur te bouwen tussen jezelf en 'de ander'... dat kan door je kleding, je accent, je bekakte stem of wat je ook maar kan bedenken om het verschil tussen wij en zij te markeren. En op het moment dat je ook maar ergens iets ziet dat je niet bevalt, dik je dat aan ('straattuig heer en meester in Gouda') en oplossingen als tucht ('tuchthuis') en segregatie ('weg uit mijn buurt') vinden dan gretig gehoor.
Ik herken dit beeld op scholen. We raken maar niet uitgepraat over die jongen met wiet in z'n kluisje, over dat meisje dat de conciërge heeft uitgescholden. Het gaat allang niet meer om wat er gebeurt is maar hoe iedereen er tegenaan kijkt, hoe erg we het allemaal vinden en hoe het verhaal groter wordt en niet lijkt te stoppen. Epictetus (55-135 n.C) schreef hierover: 'de mens heeft het meeste last van de beoordeling van de feiten of gebeurtenissen, en niet zozeer van de feiten en gebeurtenissen zelf'. Lastige leerlingen?...Nee, lastige gedachtes.. leuke subtitel voor dit blog...

foto: Ferry van Iersel | oetsie - www.oetsie.nl

Tweet

.

Straatcultuur (2)

Jongeren, die voornamelijk in de straatcultuur opgroeien houden er vaak andere codes en mores op na, dan jongeren, die opgegroeid zijn in de burgercultuur.
Frank van Strijen heeft daar verhelderend en indringend over geschreven in zijn boek 'Van de Straat, De straatcultuur van de jongeren ontrafeld'
Dat gedrag wordt ook prachtig in beeld gebracht door de film Entre les Murs (zie post maandag 12 jan 2009)
Het boek geeft je ook goede handreikingen voor leerkrachten, hoewel het niet specifiek voor hen geschreven is.
Hieronder bewerken we een aantal tips van Frank van Strijen voor de klasse situatie.dank aan Johan

Tweet

.

Het belang van goed ruzie maken

Een puber heeft 2 wezenlijke behoeftes: zich veilig weten en zijn eigen keuzes maken. De spanning tussen deze 2 behoeftes zorgt voor meningsverschillen en conflicten. Niets mis mee…een goed moment om ze aan te gaan, en er (beide) van te leren.Hoe kan je nu het beste omgaan met conflicten? Bedenk dat jij als volwassene als eerste aan zet bent. Er zijn vervolgens geen wondermiddelen, maar de volgende strategie geeft de meeste kansen:

1. Geef de jongere de gelegenheid om zijn gevoelens en perspectief te uiten. Onderbreek het verhaal niet, moedig hem aan in de ik-vorm te spreken. Blijf luisteren, ook al ben je het er niet mee eens
2. Check of je alles goed begrepen hebt door een samenvatting te geven
3. Leg jouw gevoelens en perspectief uit
4. Trek dan de conclusie ‘we hebben een verschil van mening over…’
5. Brainstorm samen over een oplossingen, laat de jongere als eerste komen
6. Zijn er geen overeenkomsten dan is het probleem op dat moment niet oplosbaar (maak afspraak voor later), zijn er wel overeenkomsten maak dan een plannetje waarin je duidelijk afspreekt wat je van elkaar verwacht
7. Spreek een later tijdstip af, hoe kort ook, om samen na te gaan of het heeft gewerkt

Dit en andere wetenswaardigheden waar je als opvoeder veel plezier van kan hebben in het boek Opvoedingscanon. Je kan ook een test doen hoe het staat met je kennis over ontwikkeling van kinderen en opvoeden. Wel veel vragen over baby’s en peuters… maar ook wat doordenkers over pubers.

Tweet

.

De vulkaan en de gifkikker

Je kan 2 soorten agressie onderscheiden.
1. Frustratieagressie
Een leerling gebruikt verbaal geweld als direct en veelal impulsief gevolg op een voor hem frustrerende gebeurtenis: hij wordt gepest, hij heeft net een onvoldoende gekregen of heeft thuis iets naars meegemaakt enz.

2. Instrumentele agressie
Een leerling gebruikt kwaadheid, schelden, pesten, dreiging of andere vormen van geweld opzettelijk, meestal om een bepaald doel of effect te bereiken. De leerling wil dan de macht overnemen of de leerkracht (of anderen) bewust bang maken, zodat hij gaat toegeven, bv: een hoger cijfer of dat hij er toch niet wordt verwijderd.

Hieronder een aantal filmpjes en opdrachten om dit te verhelderen. En om te onderzoeken welk gedrag effectief is bij welk type agressie. Bedenk bij het kijken naar de eerste 2 filmpjes dat de docent aan het begin het gesprek tussen de meiden onderling NIET hoort.

• Op welk moment zou jij ingegrepen hebben en met welke reactie?
• Op welk effect reken je bij de leerling?

Kijk nu naar onderstaand filmpje. Stop precies bij 1.01 seconden

• Wat zou een de-escalerende reactie van de leerkracht kunnen zijn?

Bekijk nu het hele bovenstaande filmpje:

• Hoe de-escaleert de leerkracht verder?
• Wat zie je als effect op de leerlingen?

In de klas komt het nog al eens voor dat leerlingen aanvankelijk gefrustreerd zijn (over een onvoldoende bv). Als je dan begrip toont, en probeert te achterhalen wat de aanleiding is, is de kans groter de leerling ‘bekoelt’. Dit doe je vooral door goede vragen te stellen, dat de-escaleert. Je op- of aanmerkingen kunnen ook tot escalatie leiden: er komt nog meer agressie omhoog. Je gooit dan olie-op-het-vuur, omdat je bv de leerling te brutaal vindt. Sommige leerlingen proberen dan de macht over te nemen: ze worden opzettelijk verbaal agressief. Dan wordt het instrumentele agressie. Op school komt dat nog al eens voor bij leerkrachten met veel ordeproblemen.
Daarover gaat het volgende filmpje. Bekijk ‘m maar STOP na 26 seconden. Wat zou jij nu zeggen als reactie op de leerling? Wat zou het effect van de leerling kunnen zijn op jouw reactie?

Bekijk het filmpje nog een keer, nu helemaal. Wat zie je gebeuren als reactie op de leerkracht? Wie is ten slotte de baas? Hoe zie je dat?

Bekijk het volgende filmpje. Let goed op de reactie van de leerkracht na de eerste halve minuut.

• Vergelijk deze reactie van de leerkracht met die van jou na filmpje 1.
• Wat zijn overeenkomsten en verschillen?
• Wat leer je over je eigen gedragsgewoontes bij agressief gedrag van leerlingen?

Met frustratieagressie ga je dus anders om dan met instrumentele agressie.

met dank aan Johan Hamstra

Tweet

.

Leraar 24

Leraar 24 heeft een schat aan video's die in 5 of 10 minuten iets interessants vertellen of laten zien over het onderwijs. Vaak docenten die iets moois ontdekt hebben en collega's willen inspireren. Hier Henno Oldenbeuving over 'omgaan met agressie op school'.
Wil je het filmpje zien? klik hier

Tweet

.

'Daar had je me te pakken'

Tweet

.

Schreeuwende ouder vraagt om ongewenst gedrag

25 november 2009
Een kind schreeuwend terechtwijzen of zwaar bekritiseren bij ongewenst gedrag kan ertoe leiden dat het uiteindelijk meer gaat liegen, spijbelen of stelen. Dat blijkt uit onderzoek van Amaranta de Haan van de Universiteit Utrecht onder 586 kinderen van 6 tot 16 jaar en hun ouders. Zij vulden in een periode van zes jaar driemaal een vragenlijst in.
Vooral kinderen die introvert, onwelwillend of niet-ordelijk zijn en kinderen met veel fantasie vertonen meer agressief en regeloverschrijdend gedrag wanneer hun ouders hen op een heftige manier aanspreken. De Haan adviseert ouders dan ook niet te schreeuwen tegen kinderen die voldoen aan deze persoonlijkheidskenmerken. De resultaten van het onderzoek verschijnen binnenkort in The Journal of Child Psychology and Psychiatry.

Bron: Universiteit Utrecht

Tweet

.

Straatcultuur binnen de muren van je school

Straatcultuur komt de school in. Je herkent het aan het volgende gedrag:

• hij staat meteen op scherp,
• hij geeft nooit toe,
• hij pakt je op je zwakste punt,
• je mag hem nooit aanraken

Frank van Strijen geeft mooie voorbeelden in zijn boek 'van de straat' hoe je deze jongeren kan bereiken, en hoe je, al zoekende, openingen kan vinden.
Wij snappen vanuit onze burgercultuur moeilijk dat op straat ‘eergevoel’ boven ‘eerlijkheid en transparantie’ gaat. Gezichtsverlies is het ergste wat je kan overkomen. Zo werkt dat. Nu je dit weet kan je er ook gebruik van maken: vraag de persoon die je meest verdenkt je te helpen de situatie op te lossen. Je doet daarmee een positief beroep op z'n eergevoel: 'de mobiel van Joshua is gestolen, jij hebt wel invloed op de jongens in de klas, het is voor mij niet zo belangrijk om te weten wie het gedaan heeft -we maken allemaal wel eens een vergissing-, kan jij er misschien voor zorgen dat ie morgen in een plastic tas op m'n bureau ligt'.

Tweet

.

Meidenvenijn

Ken je ze in je klas: een meidengroep waar één populair meisje alle andere meiden in de tang heeft? Ze doet het heel subtiel, ze oogt charmant, en tegelijkertijd zet ze iets heel desastreus in gang. Rosalind Wiseman ontrafelt in het boek ‘Queen Bees and Wannabes' de hiërarchie in dergelijke meidengroepjes. Zij analyseert de pesterijen, het geroddel en de gevolgen ervan voor de reputatie van meiden. Het populairste meisje bepaalt wat er gebeurt. Zij heeft volgelingen, boodschappers en spionnen. De groep kiest altijd een slachtoffer en er zijn altijd leerlingen die toekijken en niets doen.

Haar boek is in ‘Mean Girls’ op een Hollywoodachtige manier verfilmd. Een impressie wat de meiden elkaar aandoen:


Op de site van ‘straks voor de klas’ staan enkele tips hoe met deze meiden om te gaan, en vooral ook, hoe te voorkomen dat dergelijke meidengroepen ontstaan. Op de site van PPSI staan cursussen en lesmateriaal over dit thema.

Tweet

.

Prinsjesdag

Tweet

.

Er even tussen uit

Leerlingen kunnen moeite hebben om zelf hun gedrag te corrigeren: ze worden extreem boos, ze trekken zich totaal terug. Deze leerlingen kan je helpen inzicht te geven in hun eigen gevoel en om het moment te benoemen waarop zij (met jouw hulp) hun gedrag nog kunnen keren.

Ga met de leerling op een rustig moment in gesprek. Tijdens het gesprek vul je met de leerling een 'thermometer' in waarop het gevoel en het gedrag beschreven wordt.
De thermometer werkt als volgt: bij het punt 1 ben je gelukkig en ontspannen, bij 10 sta je op het punt waarop je extreem gedrag vertoont.
Tijdens het gesprek neem je de volgende stappen:

• Start bij het punt 1, dan ga je naar 10, vervolgens verken je de tussenmomenten.
• Bij elke temperatuur verken je wat de leerling voelt en doet. Maak dit zo concreet mogelijk, hierbij kan het helpen naar een situatie te vragen wanneer zo'n moment was.
  o Wat voel je als je …..(gelukkig ben, boos bent etc)
  o Waaraan kan ik (als buitenstaander) dat zien?
• Als de thermometer is ingevuld zoek je met elkaar naar het omslagpunt. Dit is het punt waarop de leerling het gedrag nog in de hand heeft en dus kan beïnvloeden.
• Maak een Time-out kaart die op het omslagpunt ingezet kan worden.

Een voorbeeldOp de Time-out kaart schrijft de leerling dingen die hij/zij kan doen om de temperatuur naar beneden te krijgen. Zorg dat dit concrete en reële dingen zijn.

• Wat kan je gaan doen op het moment dat je je zo voelt om weer rustiger te worden?
• Door het omschreven gevoel kan de leerling het omslagpunt herkennen, door het concreet omschreven gedrag kan de docent het omslagpunt herkennen.
• Maak met elkaar de afspraak dat de leerling de Time-out kaart in kan zetten tijdens de les. Zowel de leerling als docent kan hiertoe het initiatief nemen.
• Spreek met elkaar (een signaal) af hoe beide partijen het omslagpunt herkennen.

Tweet

.

Haalbare doelen

Zo pakte Korczak (1878-1942) het aan:

Tweet

.

Agressie

De ene agressieve leerling is de andere niet…. Neem eens een leerling in gedachten die regelmatig agressief is. Waarin herken je hem of haar?

Hot-blooded agressie:
ze pieken de hele tijd, ze zijn constant alert en voortdurend op de hoede, ze kennen zeer snel een negatieve waarde toe aan het gedrag en intenties van de ander. Het is vrijwel altijd het gevolg van een autoritaire opvoeding.

Wat helpt bij hot-blooded agressie is een warme en sensitieve aanpak. In de klas kan je ze helpen met het reguleren van emoties: ze vragen wat ze denken en uitleggen hoe je iets bedoelt en waarom je het doet. In trainingen helpen rollenspelen en, zonder geluid, naar soaps als GTST kijken en 'm analyseren.

Cold-blooded agressie:
zij spannen anderen voor het karretje, ze zijn berekenend, ze bedreigen andere leerlingen. Ze zijn vaak populair: ‘je kan beter mét ze zijn, dan tegen ze’.

Alhoewel deze cold-blooded jongeren veel moeilijker te veranderen zijn dan de hot-blooded types, is de zakelijke aanpak het effectiefst. Ze nemen een loopje met je zodra je het over emoties gaat hebben. Geef duidelijke voorwaarden en leer hen hoe ze hun doel kunnen bereiken zonder agressie.

Tweet

.

Geweldsincidenten

De Tweede Kamer heeft de afgelopen week besloten dat scholen binnenkort geweldsincidenten verplicht moeten melden. Het gaat om incidenten als diefstal, cyberpesten en vechtpartijen. Middelbare scholen die al melden bij de Inspectie van Onderwijs doen dat gemiddeld 42 keer per jaar.

Tweet

.

Judo of Karate?

De cultuur van de straat komt de school in. Je herkent vast het volgende gedrag bij een aantal van je leerlingen:

• als je ze aanspreekt, staan ze meteen op scherp: ze maken overal een gevecht van
• ze zullen nooit toegeven dat ze iets gedaan hebben, ook al heb je het voor je eigen ogen zien gebeuren
• ze pakken jou op je zwakste punt, die hebben ze haarfijn door
• je mag ze nooit aanraken

Hans Kaldenbach geeft handvatten hoe met deze jongens en meiden om te gaan. Hij geeft 2 mogelijkheden die je kan aangrijpen om de leerling te corrigeren: judo of karate. Welke mogelijkheid je ook kiest, de clou is altijd de leerling een eervolle uitweg te bieden, daar waar hij of zij geen gezichtsverlies lijdt.

Judo: je corrigeert schijnbaar amicaal. Je beweegt mee met de leerling, je gaat een band aan, om hem vervolgens te corrigeren (te vloeren). Als je eenmaal een relatie hebt kan je makkelijker zeggen; ‘wij, jij en ik, weten allebei dat dit niet kan’. Het lijkt (in het begin) ongemakkelijk om werkelijk in gesprek te gaan met een leerling die zich totaal onacceptabel gedraagt. Gewoon blijven oefenen. Zonder dat je begrip hebt voor het gedrag, probeer je toch het gedrag van de leerling te begrijpen.
Hier enkele startvragen:

• Een jongen die zomaar een medeleerlinge aanvliegt: ‘heeft zij jou in de problemen gebracht?’
• Een groep leerlingen op een schoolplein omringt met een enorme hoeveelheid blikjes, zakjes en etenswaar op de grond: Wie is hier de leider in deze groep? Wie heeft veel invloed?’
  

Karate; je corrigeert openlijk en hard. Het is overdonderend en je weet dat je de strijd gaat winnen. De leerling heeft geen keuze meer, dat ziet ook iedereen om hem heen. Als je humor inzet, zorg je dat ook de leerling die gecorrigeerd wordt er zelf ook hartelijk om kan lachen.
Voorbeelden:

• Een vreemde leerling op het schoolplein: ‘ óf je gaat nu uit jezelf weg of ik ga nu de politie bellen’
• Leerling staat met een mes voor je: ‘zo’n mesje moet je niet gebruiken, daar kan je hoogstens een plakje kaas mee snijden’
• Leerling die roept dat ie je wel wil neuken: ’laat je broek dan eens zakken, volgens mij zit er niet veel in.’

Professioneel handelen gaat niet om het uiten van je eerste primaire reflexen (‘hé, stop daar mee’): het is topsport! Meer achtergrond en voorbeelden, lees het boek ‘Respect!’ van Hans Kaldenbach

Tweet

.

schakelen tussen niveaus

Bij de meeste conflicten gaat 90% van de communicatie over de inhoud, terwijl de ingang van een oplossing vrijwel altijd op een ander niveau te vinden is.

Tweet

.

Van welke wanordeproblemen heeft u het meeste last?

Welke wanordeproblemen stijgen u 'naar het hoofd'?
Laat het 'knaplastig' weten. Dan proberen we u via dit blog instrumenten en/of voorbeelden aan te bieden die u misschien kunnen helpen beter om te gaan met deze wanordeproblemen.

Tweet

.

... voor als het je teveel wordt

Tweet

.

Wie staat er weleens stil?

Stress, druk, opties, veel, allemaal, rotkriebels, alles, botsing, ruzie, conflict, gedoe.....Nog meer gedoe.......
Ik kwam bij 'simplifylife' de volgende principes tegen:

- Stel prioriteiten - wat is echt belangrijk?
- Stel grenzen - niet alles kan en moet
- Leer kiezen - hak door die knoop
- Laat los - je hoeft niet alles in de hand te houden
- Richt je aandacht - concentreer je op één ding tegelijk

Zouden de principes ook gelden voor lastig gedrag?
Toepasbaar voor de volwassene? En voor de jongere?

Tweet

.